Oyun için televizyon nasıl seçilir? HDMI 2.1, VRR, ALLM, HDR ve OLED mi Mini LED mi

PS5 ya da Xbox Series X için televizyon alırken kutudaki "HDMI 2.1" yazısı tek başına bir şey garanti etmiyor; HDMI'ın lisans kuruluşu bile bu sürümün özelliklerinin isteğe bağlı olduğunu söylüyor. Bu rehber 4K 120 Hz, VRR, ALLM, eARC ve HDR için teknik sayfada hangi satırlara bakacağını ve konsolda hangi ayarı açacağını resmî kaynaklarla anlatıyor.

Kısaca

• HDMI Licensing Administrator'a göre HDMI 2.1 özelliklerinin her biri isteğe bağlı; "HDMI 2.1" diyen üretici, hangi özellikleri desteklediğini de yazmak zorunda.
• Microsoft, Xbox Series X'te 4K 120 Hz için HDMI 2.1 destekli televizyon ve Ultra High Speed HDMI kablo istiyor; Sony de PS5'i televizyonun HDMI 2.1 girişine bağlamayı öneriyor.
• Örnek: LG OLED evo C4'ün dört HDMI girişinin hepsi 48 Gbps ve 4K 120 Hz, VRR, ALLM destekli; eARC yalnızca HDMI 2'de.
• LG, OLED panellerdeki Pixel Cleaning işlevinin kalıcı iz (burn-in) riskini azalttığını ama tamamen ortadan kaldırmadığını yazıyor.

"HDMI 2.1" yazan her televizyon 4K 120 Hz verir mi?

Hayır. HDMI LA'nın sık sorulan sorularına göre bir cihazın HDMI 2.1 ürünü sayılması için spesifikasyondaki özelliklerden en az birini desteklemesi yeterli; hangilerini ekleyeceğine fiyat ve hedef pazara göre üretici karar veriyor. FRL ve 48 Gbps desteği olmayan, yalnızca HDMI 2.0 döneminin 18 Gbps TMDS bağlantısını kullanan bir ürün bile kurallara uyuyorsa HDMI 2.1 diye satılabiliyor. Karşılığında üretici desteklenen özellikleri sürüm numarasının yanında listelemek zorunda; bakacağın yer de orası.

Kaç girişin bu özellikleri taşıdığını teknik tablodaki HDMI satırı ve kullanım kılavuzu gösterir. LG, OLED evo C4 için dört girişin hepsinin 4K 120 Hz, eARC, VRR, ALLM ve QMS desteklediğini ve dördünün de 48 Gbps bant genişliğine sahip olduğunu yazıyor; eARC ise yalnızca 2 numaralı girişte. Tablo girişleri ayırmıyorsa hangi portların 4K 120 Hz verdiğini üreticiye sor. Kablo da denklemin parçası: HDMI LA, HDMI 2.1 ile tanıtılan Ultra High Speed HDMI kabloyu 48 Gbps'e kadar bant genişliği kullanan bağlantılara uygun kablo olarak tanımlıyor.

VRR, ALLM ve eARC ne işe yarar?

VRR (değişken yenileme hızı), konsolun ya da PC'nin her kareyi hazır olduğu anda göndermesine izin veriyor. HDMI LA'nın anlatımıyla ekran kartı bir kareyi zamanında bitiremediğinde kaynak ya önceki kareyi tekrarlıyor ya da yarım kalmış kareyi gösteriyor; takılma ve yırtılma buradan doğuyor. Microsoft'un Xbox destek sayfası, VRR'nin ancak HDMI-VRR ya da AMD FreeSync destekleyen bir televizyonla kullanılabildiğini belirtiyor.

ALLM (otomatik düşük gecikme modu), oyun modunu menülerden elle açıp kapatma zahmetini ortadan kaldırıyor: konsol bir sinyal gönderiyor, televizyon düşük gecikmeli moda geçiyor, bir film uygulamasına dönüldüğünde de önceki görüntü moduna geri dönüyor. Microsoft'un uyarısı dikkate değer: düşük gecikme, televizyonun bazı görüntü işleme özelliklerini kapatmasıyla sağlanıyor ve bu yüzden HDR renkleri daha soluk görünebiliyor. eARC ise televizyondaki sesi tek bir HDMI kablosuyla soundbar'a ya da AV alıcıya iletiyor; HDMI LA'ya göre sıkıştırılmamış 5.1 ve 7.1 ses ile Dolby Atmos, Dolby TrueHD ve DTS:X formatlarını taşıyabiliyor.

Giriş gecikmesi ve oyun modu nasıl kontrol edilir?

Giriş gecikmesi, tuşa basmanla ekrandaki tepki arasındaki süre; ama incelediğimiz LG C4 ve Samsung QN80F sayfalarında bu değer milisaniye olarak belirtilmiyor. Televizyonda ALLM ya da bir oyun modu bulunmalı; LG'de bunun adı Game Optimizer, Samsung'da ise oyun türünü algılayıp ayarları değiştiren AI Auto Game Mode ve oyun içi Game Bar menüsü. Konsoldaki ALLM ayarı açık, televizyonun yazılımı güncel olmalı. Sony'nin notu da önemli: PS5'te ALLM'yi kapatsan bile VRR çıkışı varken televizyon düşük gecikme moduna geçiyor; ALLM'yi tamamen kapatmak için VRR'yi de kapatman gerekiyor.

144 Hz ifadesini de doğru oku: Samsung QN80F'te 4K 144 Hz'in yalnızca destekleyen PC oyunlarında, LG de C4'te yalnızca 144 Hz destekleyen oyun ya da PC girişlerinde çalıştığını not ediyor.

Oyunda hangi HDR formatı önemli: HDR10, Dolby Vision, HGIG?

Microsoft'a göre Xbox Series X|S'te HDR10'un yanında "Dolby Vision for Gaming" ayarı var; Dolby Vision destekli bir televizyona bağlıyken konsol mevcut HDR10 ve Auto HDR oyunlarını da otomatik olarak bu formata göre iyileştiriyor. Xbox Wire'a göre bu özellik için güncellenmemiş televizyonlarda Dolby Vision ile oyunda gecikme sorunu görülebiliyor. Sony'nin PS5 video çıkışı sayfasında ise Dolby Vision için bir oyun ayarı yer almıyor; HDR için açma seçenekleri ve bir ayarlama ekranı var. LG'nin C4 sayfası HDR formatı olarak Dolby Vision, HDR10 ve HLG'yi, oyun için de HGIG modunu listeliyor.

HGIG, parlaklık kararını televizyonun dinamik ton eşlemesinden alıp oyunun kendi HDR kalibrasyonuna bırakan bir mod. LG'ye göre bu seçenek Game Optimizer içindeki ton eşleme telafisi menüsünde yer alıyor ve yalnızca HDMI'dan bağlı, desteklenen bir konsol algılandığında seçilebiliyor. Televizyonun kendi ton eşlemesi azaldığı için görüntü daha karanlık görünebiliyor, ayrıca her konsol ya da oyun HGIG'i desteklemiyor. HGIG'e geçtiysen konsoldaki HDR ayar ekranını bu modda yeniden yapmak mantıklı. Aynı etiketlerin monitör tarafını oyun monitörü rehberimizde anlattık.

OLED mi Mini LED mi?

İki teknoloji kontrastı farklı yollardan kuruyor. LG, OLED evo C4'ü kusursuz siyah ve sonsuz kontrast vaadiyle tanıtıyor. Samsung ise QN80F'te arka ışığın hassas biçimde kontrol edilen Mini LED bölgelerinden oluştuğunu ve bu sayede kontrastın ve parlaklığın arttığını anlatıyor; bölge sayısı ve en yüksek parlaklık değeri incelediğimiz sayfada belirtilmiyor.

Kalıcı iz konusunda en sağlam referans üreticinin kendi ifadesi. LG'ye göre OLED evo televizyonlarda Pixel Cleaning, belirli bir kullanım süresinin ardından televizyon kapatılıp fişte bırakıldığında kendiliğinden çalışıyor ve OLED Care menüsünden elle de başlatılabiliyor. Şirket aynı yerde bu işlevin kalıcı iz riskini azalttığını ama ortadan kaldırmadığını, uzun süre sabit görüntüden kaçınılması gerektiğini de ekliyor. Samsung'un Mini LED sayfasında kalıcı izle ilgili bir ifade yer almıyor.

PS5 ve Xbox Series'te 120 Hz ve VRR nasıl açılır?

PS5'te Ayarlar > Ekran ve Video > Video Çıkışı menüsüne gir. Bağlı ekranın çözünürlük, VRR ve HDR bilgisi ile 120 Hz Çıkış, VRR ve ALLM ayarları burada. 4K 120 Hz görüntü gelmiyorsa ya da sinyal 1080p 120 Hz görünüyorsa Sony şunları kontrol etmeni öneriyor: televizyonun 4K 120 Hz desteği ve güncel yazılımı, kutudaki ya da 4K 120 Hz'e uygun Ultra High Speed kablo, konsolun doğrudan HDMI 2.1 girişine bağlı olması ve televizyonda HDMI 2.1 için ayrıca açılması gereken bir ayar. Ekran titriyorsa Video Aktarım Hızı'nı -1 ya da -2'ye çekmek bir çözüm, ancak bu 4K 120 Hz çıkışı da sınırlıyor.

Xbox Series X'te Xbox tuşuyla rehberi aç, Profil ve sistem > Ayarlar > Genel > TV ve ekran seçenekleri yolunu izle; çözünürlüğü 4K UHD, yenileme hızını 120 Hz yap. Kutudan 2 metrelik Ultra High Speed kablo çıkıyor. Series S'te ya da HDMI 2.1 desteği olmayan bir televizyonda 120 Hz daha düşük bir çözünürlükte açılabiliyor. VRR ve ALLM seçenekleri aynı menünün video modları bölümünde; televizyonunun hangi özellikleri desteklediğini ise 4K TV ayrıntıları ekranından görebilirsin.

Ne kontrol edilir?	Nereye bakılır?	Resmî örnek	Neden önemli?
4K 120 Hz veren giriş sayısı	Teknik tablo, HDMI satırı ve kılavuz	LG C4: 4 giriş, hepsi 48 Gbps ve 4K 120 Hz	PS5 ve Series X'te 4K 120 Hz
VRR aralığı	Oyun özellikleri	LG C4: 40–144 Hz	Takılma ve yırtılma
ALLM / oyun modu	Oyun özellikleri	LG Game Optimizer, Samsung AI Auto Game Mode	Gecikme
eARC girişi	HDMI satırı	LG C4: yalnızca HDMI 2	Soundbar ve AV alıcı
HDR formatları	Görüntü özellikleri	LG C4: Dolby Vision, HDR10, HLG ve HGIG modu	Oyunda HDR görüntü
Giriş gecikmesi (ms)	Ürün sayfası	LG C4 ve Samsung QN80F sayfalarında belirtilmiyor	Rekabetçi oyun
Kaynak: HDMI Licensing Administrator, PlayStation ve Xbox destek sayfaları, LG ve Samsung ürün sayfaları, 08.11.2026. Fiyatlar bu sayfalardan alınmadı.

Sık sorulan sorular

PS5 için HDMI 2.1 televizyon şart mı?

4K 120 Hz istiyorsan evet. Sony, 4K 120 Hz sorunlarında ilk kontrollerden biri olarak konsolun televizyonun HDMI 2.1 girişine bağlı olup olmadığını, ayrıca uygun bir Ultra High Speed kablo kullanılıp kullanılmadığını soruyor.

Her HDMI 2.1 televizyonda ALLM var mı?

Hayır. PlayStation destek sayfası, HDMI 2.1 televizyonların hepsinde ALLM bulunmadığını ve bunun ekranın kılavuzundan kontrol edilmesi gerektiğini yazıyor; HDMI LA da 2.1 özelliklerinin isteğe bağlı olduğunu söylüyor.

OLED televizyonda oyun oynarken kalıcı iz oluşur mu?

Risk tamamen sıfır değil. LG, Pixel Cleaning işlevinin kalıcı iz riskini azalttığını ama ortadan kaldırmadığını belirtiyor.

HGIG'i açınca görüntü neden karardı?

LG'ye göre HGIG televizyonun dinamik ton eşlemesini azaltıp parlaklığı oyunun HDR kalibrasyonuna bıraktığı için görüntü daha karanlık görünebiliyor.

Kaynaklar

1. HDMI Licensing Administrator — What Does It Mean When Gear is Marketed as HDMI 2.1 Product? Resmi kaynak
2. HDMI Licensing Administrator — HDMI Specification Overview Resmi kaynak
3. HDMI Licensing Administrator — Variable Refresh Rate (VRR) Resmi kaynak
4. HDMI Licensing Administrator — Auto Low Latency Mode (ALLM) Resmi kaynak
5. HDMI Licensing Administrator — Enhanced Audio Return Channel (eARC) Resmi kaynak
6. Sony Interactive Entertainment — How to change PS5 console resolution Resmi kaynak
7. Microsoft / Xbox Support — Set up 4K gaming at 120 Hz on Xbox Series X Resmi kaynak
8. Microsoft / Xbox Support — Advanced video settings for Xbox consoles Resmi kaynak
9. Microsoft / Xbox Support — How to change the TV display settings on your Xbox Resmi kaynak
10. Xbox Wire — Dolby Vision Gaming Now Available on Xbox Series X|S Resmi kaynak
11. LG Electronics — How to set HGiG mode on an LG TV for HDR gaming Resmi kaynak
12. LG Electronics — 48 inch LG OLED evo C4 4K Smart TV (OLED48C44LA) Resmi kaynak
13. Samsung — 75" Class Neo QLED 4K Mini LED Smart TV, QN80F Resmi kaynak