Düz Okey stratejisi: Atık takibi, çifte gitme ve okeyi ne zaman kullanmalı?

Düz Okey'de el, kimin daha şanslı taş çektiğiyle değil, kimin masadaki taşları daha iyi saydığıyla kazanılır. Hangi taştan kaç tane kaldığını, yanındaki iki oyuncunun neyi beklediğini ve okeyin elinde ne kadar pahalıya patlayabileceğini bilen oyuncu, aynı ıstakayla daha sık biter.

Kısaca

• Masada 106 taş var; her sayılı taştan iki adet bulunur, ama göstergenin eşinden oyunda yalnızca bir tane kalır.
• Açık uçlu bir seri en fazla 6 taşla tamamlanabilir; çift bekleyen tek bir taşı ise en fazla 3 taş tamamlar.
• GAMEAREA'da çifte bitiş ve okey atarak bitiş, rakiplerin ceza puanını ikiye katlar.
• Bitiremeden kalan bir gerçek okey, ıstakanda 101 ceza puanı sayılır.

Masada kaç taş var, hangisinden kaç tane kaldı?

Takip etmenin temeli basit bir sayımdır. Set dört renkte 1'den 13'e kadar 52 farklı yüzden oluşur ve her yüzden iki taş vardır; buna iki sahte okey eklenince toplam 106 eder. Dağıtımda üç oyuncu 14, eli başlatan oyuncu 15 taş alır; bu 57 taşa açılan gösterge eklendiğinde ortadaki duvarda 48 taş kalır. GAMEAREA'nın Düz Okey motorunda duvar boşaldığı anda el kazanansız kapanır, yani bir eldeki desteden çekme sayısı 48 ile sınırlıdır.

Bu sayılar, attığın ve gördüğün her taşı anlamlı kılar. Bir kırmızı 8 bekliyorsan ve yerde bir kırmızı 8 gördüysen, oyunda o taştan en fazla bir tane kaldı demektir. İkisini de gördüysen o taş ölmüştür; onu bekleyen yapıyı bozmak, okey gelmesini ummaktan çoğu zaman daha iyidir.

Gösterge sana ne söyler?

Gösterge yalnızca okeyi belirlemez. Okey, göstergeyle aynı renkte bir üst sayıdır; 13'ten sonra aynı rengin 1'i gelir. Ama göstergenin kendisi de masadan bir taşı eksiltir: o yüzün ikinci kopyası açıkta durduğu için oyunda tek bir eşi kalır. Elinde göstergeyle aynı taş varsa onu çifte tamamlayacak doğal bir eş yoktur; yalnızca okey yardım edebilir. Seri ve grup için de o yüz, diğerlerinin yarısı kadar şans verir.

Okey yüzünde durum terstir. O sayıyı temsil edebilen dört taş vardır: iki gerçek okey ve iki sahte okey. Sahte okey joker değildir; yalnızca okeyin sayısı ve rengi yerine geçer. Elindeki serinin ucunda okey yüzü varsa, o ucu bekleyen taş sayısı normalden fazladır.

Bekleyen bir taşı kaç taş tamamlar?

Hangi yapıyı tutup hangisini bozacağına karar verirken en sağlam ölçü, o yapıyı tamamlayabilecek taşların sayısıdır. Aşağıdaki değerler hiçbir kopyanın henüz görünmediği, gösterge ve okey yüzünün işin içinde olmadığı durum içindir.

Elindeki yapı	Örnek	Doğal eş	Gerçek okey	En fazla
Açık uçlu ikili seri	Kırmızı 4-5	4	2	6
İki renkli grup	Kırmızı 9, mavi 9	4	2	6
Ortası boş seri	Kırmızı 4-6	2	2	4
Kenar seri	Kırmızı 12-13	2	2	4
Çift bekleyen tek taş	Kırmızı 7	1	2	3
Göstergenin eşi	Gösterge taşı	0	2	2
Gördüğün her kopya bu sayılardan düşülür. 12-13'ten sonra 1 gelmez. Hesaplama: GAMEAREA oyun motoru.

Tablo, Düz Okey'in temel önceliğini açıkça gösterir: iki yöne açılan seriler ve iki renkli gruplar, ortası boş ya da kenara dayanmış ikililerin yaklaşık bir buçuk katı şansa sahiptir. Elinden bir taş çıkarman gerektiğinde önce en az ihtimali kalan yapıdan başla.

Senden önceki ve sonraki oyuncu neyi bekliyor?

Her tur desteden çekebilir ya da yerdeki en üst atığı alabilirsin. O taş her zaman senden önceki oyuncunun attığı taştır; senin attığın taş da yalnızca senden sonraki oyuncuya gider. Bu yüzden iki komşun farklı sorulardır.

Senden önceki oyuncu sana taş besler. Onun hangi renkleri ve sayıları bıraktığını izlersen, yerden alma şansını hangi yapılarda kullanabileceğini erken görürsün. Aynı rengi üst üste atıyorsa o renkte seri kurmadığı neredeyse kesindir; o renge yatırım yapmak daha mantıklı hâle gelir.

Senden sonraki oyuncu ise atıklarını bekleyen kişidir. Yerden ne aldığını unutma: mavi 6 aldıysa mavi 5 ve 7, ya da başka renkte 6'lar onun için canlıdır. Kendi attığı taşlara yakın taşları vermek görece güvenlidir. En tehlikeli atış, aldığı taşın hemen komşusudur. El ilerledikçe ıstakanda tamamen ölü taş kalmazsa, yerde iki kopyası da görünmüş taşın komşusunu değil, onun aldığı renkten uzak bir taşı tercih et.

Seri mi, çift mi: Çifte gitmek ne zaman mantıklı?

Yedi çiftle bitmek, yani çifte gitmek, cazip bir yoldur: GAMEAREA'da çifte bitişte diğer oyuncuların ceza puanı ikiye katlanır. Ama matematik bu yolun neden nadiren baştan seçilmesi gerektiğini gösteriyor. Her taşın yalnızca bir doğal eşi vardır, yani çift bekleyen tek bir taşı en fazla üç taş tamamlar. Açık uçlu bir seri ise altı taşla tamamlanır.

Dağıtım da çifte cömert değildir. GAMEAREA motoruyla 200.000 elin simülasyonunda, 14 taşlık bir elde okeyler de hesaba katılarak ortalama 1,1 çift çıktı. En az üç çiftle başlayan el yüzde 7,2, en az dört çiftle başlayan el yalnızca yüzde 0,9 oranında görüldü. Bu yüzden çifte kararı genellikle dağıtımda değil, el ilerlerken verilir: serilerin tıkanmışsa, bekledikleri taşlar yerde görünmeye başladıysa ve elinde dört beş çift birikmişse, kalan tek taşların eşlerinin hâlâ oyunda olup olmadığını say. Eşi görünmüş tek taşlar çifte yolunda ölü taştır.

Çiftlerde de okey her taşla eşleşir, iki sahte okey de kendi aralarında bir çift sayılır. Gerçek okeyi çifte gidişte harcamak, onu bir seride kullanmaktan daha pahalı değildir; çünkü en zor bulunan şey, eşi olmayan taşa eş bulmaktır.

Okeyi ne zaman elde tutmalı, ne zaman kullanmalı?

Gerçek okey, Düz Okey'deki en esnek taştır; ama GAMEAREA puanlamasında aynı zamanda en riskli taştır. Bir rakip bittiğinde ıstakanda kalan her taş yüz değeri kadar ceza yazar; gerçek okey ise 101 sayılır. Sahte okey yalnızca temsil ettiği sayının değerini taşır.

Bundan iki pratik sonuç çıkar. Birincisi, okeyi bir seride ya da grupta kullanmak onu cezadan kurtarmaz; Düz Okey'de masaya taş açılmadığı için bitirmediğin sürece okey eldedir. Okeyin değeri, elini bitirmeye yaklaştırmasıdır. İkincisi, okey atarak bitmek de ceza puanını ikiye katlar. Kalan 14 taşın okey olmadan tamamlanmışsa, okeyi bitiş taşı olarak atmak, sıradan bir taşla bitmekten daha değerlidir. Okeyle biten bir elin olduğunda, okeyin yaptığı işi doğal bir taş yapabiliyorsa bir tur daha beklemeye değip değmeyeceğini duvardaki taş sayısına bakarak tart.

El sonunda hangi kararlar önemli?

Duvar azaldıkça soru değişir. Duvar biterse el kazanansız kapanır ve herkes ıstakasındaki taşların toplamını ceza olarak görür. Bitirmeye bir iki taş uzaksan beklediğin taşların kaç kopyasının hâlâ görünmediğini say. Daha uzaksan büyük sayıları elden çıkarmak, bir rakip bittiğinde ödeyeceğin cezayı küçültür. Bir 13 ile bir 2 arasında kaldığında, ikisi de işe yaramıyorsa 13'ü at.

Okey için bu hesap daha serttir: 101 puanlık bir taşı, bitiremeyeceğin bir elde tutmak, sonuç ekranındaki en büyük kaybı doğurur. Ama onu atmak, senden sonraki oyuncuya masadaki en iyi taşı vermektir. Bu nedenle okeyi bırakmayı yalnızca bitirme şansının gerçekten kalmadığı ve sonraki oyuncunun da bitişe yakın görünmediği durumlarda düşün.

Kuralların tam listesi için Düz Okey kuralları rehberine bakabilir, bu hesapları GAMEAREA Düz Okey masasında botlara karşı deneyebilirsin.

Sık sorulan sorular

Okey setinde kaç taş var?

106 taş: dört renkte 1'den 13'e kadar ikişer taş ve iki sahte okey.

Gösterge taşının eşine neden ayrıca dikkat etmek gerekir?

Göstergenin ikinci kopyası açıkta durduğu için bu taş oyunda tek kalır. Bu taş doğal yoldan çift yapamaz, seri ve grup şansı da yarıya iner.

Çifte bitiş GAMEAREA'da ne kazandırır?

Çifte bitişte ve okey atarak bitişte diğer oyuncuların ceza puanı ikiye katlanır.

Elimde kalan okey kaç puan ceza yazar?

Bir rakip bittiğinde ıstakanda kalan gerçek okey 101 puan sayılır; sahte okey ise yalnızca temsil ettiği sayının değeridir.

Kaynaklar

1. GAMEAREA — Düz Okey Oyna — Kapalı El 4 Kişilik Resmi kaynak
2. GAMEAREA — Düz Okey Kuralları: Kapalı El Rehberi Resmi kaynak
3. Pagat.com — Okey - tile game rules
4. Vikipedi — Okey