Oyun için SSD nasıl seçilir? NVMe, SATA, PCIe nesli, DirectStorage ve kapasite

SSD, oyunlarda kare hızını değil yükleme sürelerini, açık dünyalarda takılmayı ve oyunların ne kadar hızlı açıldığını etkiler. Kutudaki en büyük okuma hızı rakamı ise çoğu zaman en önemli özellik değildir; doğru arayüz, yeterli kapasite ve anakartınızla uyum daha çok fark yaratır.

Kısaca

• Yeni bir oyun bilgisayarı için NVMe M.2 SSD tercih edin; SATA SSD yalnızca eski sistemler için mantıklı.
• PCIe nesli (3.0, 4.0, 5.0) anakart yuvanızla eşleşmeli; daha yeni nesil sürücü eski yuvada da çalışır ama o yuvanın hızıyla.
• DirectStorage destekli oyunlar NVMe SSD'den en çok yararlanan oyunlar.
• Kapasitede cimrilik yapmayın; dolmaya yakın SSD'ler yavaşlar.

SSD oyunlarda neyi hızlandırır, neyi hızlandırmaz?

Ekran kartı ve işlemci saniyede kaç kare çizileceğini belirler; depolama ise verinin belleğe ne kadar hızlı geldiğini. Bu yüzden SSD'ye geçmek kare hızını doğrudan artırmaz, ama yükleme ekranlarını kısaltır, oyun açılışını hızlandırır ve açık dünya oyunlarında yeni bölgeye girerken yaşanan dokusu geç yüklenme ya da kısa takılmaları azaltır.

Microsoft'un DirectX ekibi, oyunların veri yükleme biçiminin değiştiğini anlatırken önemli bir noktaya dikkat çekiyor: modern oyunlar dokuları ve modelleri küçük parçalara bölüp yalnızca o an gereken parçaları yüklüyor. Bu daha verimli bir yöntem, ama depolamaya giden istek sayısını çok artırıyor. Mekanik sabit diskler bu kadar küçük isteği hızlıca karşılayamıyor; SSD'lerin oyunlarda fark yaratmasının asıl sebebi bu.

NVMe mi SATA mı?

SSD'ler bilgisayara iki farklı arayüzle bağlanabilir. SATA, sabit diskler için tasarlanmış eski bir arayüzdür; 2,5 inç SSD'ler ve bazı M.2 SSD'ler bunu kullanır. NVMe ise NVM Express konsorsiyumunun yayımladığı, yazılımın flash bellekle PCI Express üzerinden doğrudan konuşmasını tanımlayan standarttır ve bugün SSD'ler için sektör standardıdır. NVMe sürücüler aynı anda çok sayıda isteği işleyebildiği için yukarıda anlatılan küçük parçalı yükleme düzenine çok daha uygundur.

Karıştırılan bir nokta: M.2 bir arayüz değil, bir kart boyutudur. M.2 yuvasına hem NVMe hem SATA SSD takılabilir; ama her yuva ikisini birden desteklemez. Satın almadan önce anakart kılavuzunda yuvanın NVMe (PCIe) mi, SATA mı, yoksa ikisini birden mi desteklediğine bakın. Oyun SSD'lerinin büyük çoğunluğu 2280 (22 mm genişlik, 80 mm uzunluk) boyutundadır.

PCIe 4.0 mı 5.0 mı almalı?

NVMe SSD'ler PCI Express hatları üzerinden çalışır ve her yeni PCIe nesli bant genişliğini artırır. Burada iki kural işinizi görür:

• Yuvaya göre alın: PCIe 5.0 bir SSD'yi PCIe 4.0 yuvaya takarsanız çalışır, ama 4.0 hızında. Anakartınız 5.0 M.2 yuvası sunmuyorsa ekstra ödemenin karşılığını alamazsınız.
• Isıyı hesaba katın: Yüksek hızlı sürücüler, özellikle uzun yazma işlemlerinde ısınır ve ısındığında hızını düşürür. Anakartın M.2 soğutucusu varsa kullanın; yoksa soğutuculu model düşünün.

Oyunlarda yükleme süresi yalnızca sıralı okuma hızına bağlı olmadığı için, nesiller arasındaki fark kutudaki rakamların gösterdiği kadar büyük olmayabilir. Bütçe sınırlıysa, bir üst nesil yerine daha büyük kapasiteli bir sürücü almak çoğu zaman daha iyi bir yatırımdır.

DirectStorage nedir, hangi SSD'yi ister?

DirectStorage, Microsoft'un Xbox Series X için geliştirdiği ve sonra Windows'a taşıdığı bir DirectX API'si. Amacı, NVMe SSD'lerin yüksek hızını oyunların gerçekten kullanabilmesini sağlamak: Microsoft'a göre eski depolama API'leri bu kadar çok sayıda küçük isteği işleyemediği için hızlı bir NVMe sürücü bile tam kapasiteyle çalışamıyordu. DirectStorage 1.1 ile sıkıştırılmış oyun verisinin işlemci yerine ekran kartında açılmasını sağlayan GDeflate desteği de eklendi.

Microsoft'un açıklamasına göre DirectStorage, NVMe sürücülü uygun sistemlerde destekleniyor; sisteminiz desteklemiyorsa oyunlar eskisi gibi çalışmaya devam ediyor. Yani DirectStorage bir zorunluluk değil, ama yakın gelecekte NVMe sürücüyü daha değerli kılan bir özellik. Etkisini görmek için oyunun da DirectStorage kullanıyor olması gerekiyor.

Kapasite, DRAM ve dayanıklılık nasıl seçilir?

• Kapasite: Güncel büyük oyunlar onlarca gigabayt yer kaplayabiliyor ve güncellemelerle büyüyor. Birkaç büyük oyunu aynı anda yüklü tutmak istiyorsanız en az 1 TB, geniş bir kütüphane için 2 TB mantıklı bir başlangıç.
• Boş alan bırakın: SSD'ler dolmaya yaklaştıkça yazma hızı düşer. Sürücünün bir kısmını her zaman boş tutmak hem performansı hem ömrü korur.
• DRAM önbelleği: DRAM'li sürücüler, adres tablolarını hızlı bellekte tuttuğu için yoğun kullanımda daha tutarlı performans verir. DRAM'siz modeller bilgisayarın belleğini sınırlı ölçüde kullanır (HMB); oyun için yeterli olabilir ama sistem diski olarak DRAM'li model daha rahattır.
• Dayanıklılık (TBW): Üreticinin garanti ettiği toplam yazma miktarıdır. Oyunlar çoğunlukla okuma yaptığı için oyuncular nadiren bu sınıra yaklaşır; yine de garanti süresi ve TBW değeri kaliteye dair iyi bir işarettir.

Masaüstünüzü de toparlıyorsanız oyun monitörü ve oyuncu mouse'u rehberlerimize de göz atabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

SSD oyunlarda FPS'i artırır mı?

Doğrudan hayır. Yükleme sürelerini kısaltır ve açık dünyalarda veri yüklenirken oluşan takılmaları azaltır; kare hızını ekran kartı ve işlemci belirler.

PCIe 5.0 SSD'yi PCIe 4.0 anakarta takabilir miyim?

Evet, çalışır; ama yuvanın desteklediği 4.0 hızında çalışır.

M.2 ile NVMe aynı şey mi?

Hayır. M.2 kartın boyutudur, NVMe ise bağlantı standardıdır. M.2 boyutunda SATA SSD'ler de vardır.

DirectStorage için hangi SSD gerekir?

NVMe SSD. Desteklemeyen sistemlerde oyunlar yine çalışır, yalnızca bu hızlandırmadan yararlanamaz.

Kaynaklar

1. Microsoft DirectX Developer Blog — DirectStorage is coming to PC Resmi kaynak
2. Microsoft DirectX Developer Blog — DirectStorage SDK & API Resmi kaynak
3. NVM Express, Inc. — NVM Express Resmi kaynak